Antoine de Saint-Exupéry, urodzony 29 czerwca 1900 roku w Lyonie, był francuskim pisarzem, pilotem i pionierem lotnictwa, którego nazwisko jest nierozerwalnie związane z literaturą i historią lotnictwa. Na czerwiec 2024 roku miałby 124 lata. Znany przede wszystkim jako autor ponadczasowego „Małego Księcia”, jego życie, naznaczone zarówno spektakularnymi sukcesami, jak i osobistymi tragediami, stanowi fascynujący obraz epoki przełomów i konfliktów. Poślubił salwadorską artystkę Consuelo Suncín de Sandoval, a jego burzliwy związek z nią, podobnie jak liczne romanse, stanowił ważne tło dla jego twórczości. W wieku 43 lat, mimo podeszłego wieku dla pilota bojowego, powrócił do aktywnej służby wojskowej, oddając życie służbie ojczyźnie.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na czerwiec 2024 roku miałby 124 lata.
- Żona/Mąż: Consuelo Suncín de Sandoval
- Dzieci: Brak
- Zawód: Pisarz, pilot, pionier lotnictwa
- Główne osiągnięcie: Autor powieści „Mały Książę”
Antoine de Saint-Exupéry: Podstawowe Informacje o Życiu
Antoine Marie Jean-Baptiste Roger de Saint-Exupéry przyszedł na świat 29 czerwca 1900 roku w Lyonie, pochodząc z francuskiej rodziny arystokratycznej o głęboko zakorzenionych tradycjach katolickich. Choć urodził się w szlacheckim domu, losy rodziny potoczyły się dramatycznie. Nagła śmierć ojca w 1904 roku, gdy Antoine miał zaledwie cztery lata, spowodowała drastyczne pogorszenie statusu społecznego i finansowego rodziny. Saint-Exupéry i jego rodzeństwo wychowywali się w warunkach „zubożałej arystokracji”. Jego ścieżka edukacyjna była naznaczona trudnościami – po ukończeniu Villa St. Jean International School we Fryburgu, dwukrotnie oblał egzaminy wstępne do Akademii Marynarki Wojennej, co stanowiło kolejny dowód na jego niełatwe zmagania z formalnym systemem edukacji.
Życie Prywatne i Rodzinne Antoine de Saint-Exupéry
Wczesna śmierć ojca na udar mózgu na stacji kolejowej La Foux, gdy Antoine miał niecałe cztery lata, położyła cień na jego dzieciństwie i wymusiła na nim przedwczesne przejęcie roli opiekuna rodziny. Innym głębokim przeżyciem była śmierć młodszego brata François, który zmarł w wieku 15 lat na gorączkę reumatyczną. Antoine był przy nim w ostatnich chwilach, a spokój, z jakim brat odchodził, stał się później bezpośrednią inspiracją dla sceny śmierci głównego bohatera w jego najsłynniejszym dziele, „Małym Księciu”. W 1931 roku w Grasse Antoine de Saint-Exupéry poślubił Consuelo Suncín de Sandoval, salwadorską artystkę i pisarkę. Ich związek był niezwykle burzliwy, pełen rozstań i powrotów, z Consuelo będącą jednocześnie jego muzą i źródłem głębokiego niepokoju. Pisarz był również znany z licznych romansów, z których najbardziej znaczący był ten z Hélène de Vogüé, znaną jako „Nelly”, która po jego śmierci została jego wykonawczynią literacką.
Kariera Lotnicza: Od Pilota Pocztowego do Zarządcy
Antoine de Saint-Exupéry rozpoczął służbę wojskową w 1921 roku w 2. Pułku Strzelców Konnych. Jednak dzięki prywatnym lekcjom latania udało mu się przenieść do Sił Powietrznych, co zapoczątkowało jego pasję do lotnictwa. W 1926 roku stał się jednym z pionierów międzynarodowych lotów pocztowych w firmie Aéropostale. W czasach, gdy samoloty dysponowały minimalnym oprzyrządowaniem, latał na trasach między Tuluzą a Dakarem, zdobywając cenne doświadczenie. Jego kariera lotnicza nabrała tempa, gdy w 1929 roku przeniósł się do Argentyny, gdzie objął stanowisko dyrektora linii Aeroposta Argentina. Tam nie tylko wytyczał nowe trasy lotnicze nad Ameryką Południową, ale również osobiście brał udział w misjach poszukiwawczych zaginionych kolegów. Szczególnie wymagającym okresem było pełnienie funkcji kierownika przystanku lotniczego Cape Juby na Saharze. W ekstremalnych warunkach pustyni jego obowiązki obejmowały m.in. negocjacje z plemionami saharyjskimi w celu uwolnienia zestrzelonych pilotów wziętych do niewoli.
Etapy kariery lotniczej Antoine’a de Saint-Exupéry’ego
- 1921: Rozpoczęcie służby wojskowej i przeniesienie do Sił Powietrznych.
- 1926: Pionier międzynarodowych lotów pocztowych w Aéropostale.
- 1929: Dyrektor linii Aeroposta Argentina, wytyczanie nowych tras lotniczych.
- Zarządzanie przystankiem lotniczym na Saharze (Cape Juby).
Kariera Literacka: Od „Lotnika” do „Małego Księcia”
Antoine de Saint-Exupéry zadebiutował na scenie literackiej w 1926 roku opowiadaniem „Lotnik”. Prawdziwą sławę i uznanie przyniosła mu jednak powieść „Nocny lot”, wydana w 1931 roku. Książka ta stała się literackim wydarzeniem, ugruntowując jego pozycję jako wschodzącej gwiazdy francuskiej literatury. W latach 1926–1939 opublikował cztery kluczowe dzieła: wspomniane „Lotnika”, „Pocztę na południe” (Courrier Sud), „Nocny lot” oraz poruszające wspomnienia „Ziemia, planeta ludzi” (Wind, Sand and Stars). Największe dzieło Saint-Exupéry’ego, „Mały Książę” (Le Petit Prince), powstało podczas jego wygnania w USA w latach 1941–1943. Postać próżnej Róży w tej ponadczasowej opowieści była prawdopodobnie inspirowana jego żoną Consuelo. To właśnie „Mały Książę” stał się jego literackim testamentem, dziełem o uniwersalnym przesłaniu, które do dziś porusza czytelników na całym świecie.
Kluczowe dzieła Antoine’a de Saint-Exupéry’ego
- „Lotnik” (1926)
- „Poczta na południe” (1929)
- „Nocny lot” (1931)
- „Ziemia, planeta ludzi” (1939)
- „Mały Książę” (1943)
Nagrody i Osiągnięcia Antoine de Saint-Exupéry
Twórczość literacka Antoine’a de Saint-Exupéry’ego została uhonorowana wieloma prestiżowymi nagrodami. W 1929 roku otrzymał Prix Femina za powieść „Nocny lot”, a w 1939 roku zdobył Grand Prix du roman de l’Académie française za „Ziemię, planetę ludzi”. Jego międzynarodowe uznanie potwierdziło zdobycie amerykańskiej National Book Award w 1940 roku za tę samą książkę. Za zasługi dla Francji, w tym odwagę i poświęcenie, został dwukrotnie odznaczony Legią Honorową w latach 1930 i 1939. W 1940 roku przyznano mu Croix de Guerre, a pośmiertnie, w 1944 roku, uhonorowano go Croix de Guerre avec palme, co podkreśla jego znaczenie dla francuskiego ruchu oporu i historii.
| Rok | Nagroda/Odznaczenie | Za |
|---|---|---|
| 1929 | Prix Femina | „Nocny lot” |
| 1930 | Legia Honorowa | Zasługi dla Francji |
| 1939 | Grand Prix du roman de l’Académie française | „Ziemia, planeta ludzi” |
| 1939 | Legia Honorowa | Zasługi dla Francji |
| 1940 | National Book Award | „Ziemia, planeta ludzi” |
| 1940 | Croix de Guerre | Służba wojskowa |
| 1944 (pośmiertnie) | Croix de Guerre avec palme | Służba wojskowa |
Udział w II Wojnie Światowej i Ostatni Lot
Po wybuchu II wojny światowej Antoine de Saint-Exupéry natychmiast zgłosił się do francuskich sił powietrznych. W latach 1939–1940 latał na nowoczesnych maszynach Bloch MB.174 w jednostce rozpoznawczej II/33, wykonując misje rozpoznawcze. Po upadku Francji i zajęciu jej przez Niemcy, wyjechał do Stanów Zjednoczonych, gdzie w Nowym Jorku aktywnie działał na rzecz przekonania rządu USA do jak najszybszego przystąpienia do wojny przeciwko nazistowskim Niemcom. Mimo że przekroczył limit wieku dla pilotów bojowych i jego stan zdrowia pogarszał się, w 1943 roku dołączył do Sił Powietrznych Wolnej Francji w Afryce Północnej. Chciał osobiście walczyć o wyzwolenie swojej ojczyzny. Jego ostatni lot miał miejsce 31 lipca 1944 roku. Wystartował z Korsyki na misję rozpoznawczą nad okolicami Marsylii i nigdy nie powrócił do bazy. Przez dekady jego los pozostawał jedną z największych zagadek XX wieku. Dopiero w 2000 roku u wybrzeży Marsylii odnaleziono szczątki jego samolotu Lockheed P-38 Lightning. Choć wrak potwierdził miejsce katastrofy, dokładna przyczyna upadku maszyny do dziś pozostaje nieznana. Jego śmierć nastąpiła w wyniku starcia z niemieckim myśliwcem Fw 190, o czym dowiedziano się po latach dzięki badaniom historycznym i odnalezieniu wraku. W uznaniu jego zasług, otrzymał status poległego za Francję.
Warto wiedzieć: Kariera lotnicza Antoine’a de Saint-Exupéry’ego była naznaczona licznymi wypadkami. Pierwszy poważny incydent przeżył już na początku swojej służby w Le Bourget.
Ciekawostki z Życia Antoine de Saint-Exupéry
Okres życia Saint-Exupéry’ego w Argentynie i jego pionierskie loty nad Andami stały się inspiracją dla filmu IMAX „Wings of Courage” w reżyserii Jean-Jacques’a Annauda, co świadczy o trwałym wpływie jego dokonań na kulturę. Jego życie, choć zakończone w tajemniczych okolicznościach, pozostaje dowodem na niezwykłą odwagę, pasję i głębokie przemyślenia o ludzkiej naturze, które znalazły swoje odzwierciedlenie w jego ponadczasowej literaturze.
Antoine de Saint-Exupéry, wybitny pisarz i odważny pilot, pozostawił po sobie dziedzictwo, które wykracza poza literaturę i historię lotnictwa. Jego dzieła, a zwłaszcza „Mały Książę”, wciąż inspirują miliony czytelników na całym świecie, przypominając o uniwersalnych wartościach, takich jak przyjaźń, miłość i odpowiedzialność. Jego życie, pełne pasji, niebezpieczeństw i głębokich refleksji, stanowi inspirujący przykład dla kolejnych pokoleń.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Jak zginął autor Małego Księcia?
Antoine de Saint-Exupéry zginął w 1944 roku podczas misji zwiadowczej nad Morzem Śródziemnym. Jego samolot zaginął bez śladu i przez wiele lat dokładne okoliczności jego śmierci pozostawały nieznane.
Czy Mały Książę jest na faktach?
„Mały Książę” jest utworem symbolicznym i filozoficznym, a nie relacją z faktów. Choć zawiera elementy autobiograficzne i odzwierciedla doświadczenia autora jako pilota, jego głównym celem jest przekazanie uniwersalnych prawd o życiu, przyjaźni i miłości.
Jak się czyta Antoine de Saint-Exupéry?
Antoine’a de Saint-Exupéry czyta się jako autora, który w prostych słowach porusza głębokie tematy egzystencjalne. Jego proza, choć często liryczna, jest przystępna i skłania do refleksji nad najważniejszymi wartościami w życiu.
Jak odmienić Antoine de Saint-Exupéry?
Nazwisko „de Saint-Exupéry” jest nazwiskiem złożonym i historycznie nie odmienia się go w języku polskim. Poprawna forma to zawsze Antoine de Saint-Exupéry, niezależnie od funkcji gramatycznej w zdaniu.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Antoine_de_Saint-Exup%C3%A9ry
