John Winston Ono Lennon, urodzony 9 października 1940 roku w Liverpoolu, był brytyjskim muzykiem, kompozytorem, piosenkarzem i aktywistą, który na zawsze zapisał się w historii muzyki jako jeden z filarów legendarnego zespołu The Beatles. W grudniu 1980 roku, w wieku 40 lat, zginął tragicznie w Nowym Jorku. Jego życie, naznaczone zarówno genialną twórczością, jak i zaangażowaniem w sprawy społeczne, w tym małżeństwem z artystką Yoko Ono i wychowywaniem syna Seana, stanowi fascynujący rozdział w historii kultury popularnej.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na marzec 2024 roku John Lennon miałby 83 lata.
- Żona/Mąż: Yoko Ono
- Dzieci: Julian Lennon, Sean Ono Lennon
- Zawód: Muzyk, kompozytor, piosenkarz, aktywista
- Główne osiągnięcie: Był jednym z założycieli i członkiem zespołu The Beatles, który zrewolucjonizował muzykę popularną.
John Lennon: Podstawowe Informacje i Wczesne Lata
John Winston Lennon przyszedł na świat 9 października 1940 roku w Liverpool Maternity Hospital w Anglii. W tym czasie jego ojciec, Alfred Lennon, będący marynarzem handlowym, przebywał na morzu. Rodzice nadali mu imiona John Winston na cześć dziadka ze strony ojca, Johna „Jacka” Lennona, oraz ówczesnego premiera Wielkiej Brytanii, Winstona Churchilla. Choć początkowo nosił nazwisko John Winston Lennon, w późniejszym okresie życia przyjął nazwisko John Winston Ono Lennon, co było wyrazem jego głębokiej więzi z drugą żoną, Yoko Ono.
Edukację rozpoczął w Quarry Bank High School w Liverpoolu, gdzie uczęszczał w latach 1952–1957. Mimo posiadania zdolności artystycznych i opinii „klauna klasowego”, Lennon zmagał się z dysleksją, co negatywnie wpływało na jego wyniki w nauce i zachowanie. Dzięki wsparciu ciotki i dyrektora szkoły dostał się do Liverpool College of Art. Jednakże, nie ukończył studiów, gdyż został z nich wydalony przed ostatnim rokiem z powodu niewłaściwego zachowania i braku postępów.
Tragiczna śmierć Johna Lennona nastąpiła 8 grudnia 1980 roku w Nowym Jorku. Muzyk miał wówczas 40 lat. Od tego wydarzenia minęło już ponad 45 lat. Jego ciało zostało skremowano, a prochy rozsypano w nowojorskim Central Parku, upamiętniając jego obecność w mieście, które stało się jego domem.
Rodzina i Życie Prywatne Johna Lennona
Relacje Johna Lennona z jego ojcem, Alfredem Lennonem, były skomplikowane. Alfred przestał finansowo wspierać rodzinę w 1944 roku po dezercji z wojska. W 1946 roku podjął nieudaną próbę wywiezienia syna do Nowej Zelandii, co spowodowało, że John nie miał z nim kontaktu przez blisko 20 lat. Po interwencji opieki społecznej, młody Lennon trafił pod opiekę ciotki Mimi Smith i jej męża George’a Toogooda Smitha. Mieszkał z nimi w posiadłości „Mendips” przy 251 Menlove Avenue, w domu bezdzietnego małżeństwa.
Tragiczna śmierć matki, Julii Lennon, nastąpiła 15 lipca 1958 roku, gdy została potrącona przez samochód. To wydarzenie wywołało u nastoletniego Johna głęboką traumę, która przez kolejne dwa lata objawiała się nadużywaniem alkoholu i agresją. Niemniej jednak, śmierć matki stała się również inspiracją dla jednego z jego utworów – „Julia”.
Potomstwo Johna Lennona
- Julian Lennon (z pierwszego małżeństwa z Cynthią Powell)
- Sean Ono Lennon (z drugiego małżeństwa z Yoko Ono, urodzony w 1975 roku)
Pierwsze małżeństwo Johna Lennona zawarł w 1962 roku z Cynthią Powell, po tym jak zaszła ona w ciążę. Związek ten zakończył się rozwodem w 1968 roku. Owocem tego małżeństwa jest syn Julian Lennon. Lennon poślubił multimedialną artystkę Yoko Ono w 1969 roku. Stworzyli oni nie tylko parę w życiu prywatnym, ale również duet artystyczno-aktywistyczny, który przetrwał aż do jego śmierci, z wyjątkiem okresu znanego jako „stracony weekend”. W latach 1973–1975, podczas separacji z Yoko Ono, Lennon pozostawał w związku ze swoją asystentką May Pang. Sam określał ten czas jako „stracony weekend”, mimo że był to okres intensywnej pracy twórczej. Narodziny Seana w 1975 roku skłoniły muzyka do zawieszenia kariery na pięć lat, aby poświęcić się wychowaniu dziecka.
Muzyka i Kariera Johna Lennona
Swą muzyczną podróż John Lennon rozpoczął w wieku 15 lat, we wrześniu 1956 roku, zakładając grupę skiflową The Quarrymen. Po licznych zmianach składu i nazwy, zespół ten w 1960 roku ewoluował w legendarny zespół The Beatles. Historyczny duet autorski tworzony przez Lennona z Paulem McCartneyem jest powszechnie uznawany za najbardziej udane partnerstwo kompozytorskie w historii muzyki, które zaowocowało dziesiątkami światowych hitów. Choć początkowo Lennon był liderem zespołu, z czasem zaczął dzielić tę rolę z McCartneyem, tworząc coraz bardziej innowacyjne utwory. Do jego ulubionych dzieł z tego okresu należał utwór „Strawberry Fields Forever”, który sam uważał za swoje najlepsze dokonanie w ramach The Beatles.
W 1969 roku, jeszcze przed oficjalnym rozpadem The Beatles, John Lennon założył z Yoko Ono zespół Plastic Ono Band. Wkrótce potem wydał swój debiutancki album solowy „John Lennon/Plastic Ono Band”, zawierający kultowy hymn „Imagine”. Jako wykonawca i autor, Lennon odnotował imponujące 25 singli numer jeden na liście Billboard Hot 100. Do jego solowych hitów należy m.in. utwór „Whatever Gets You thru the Night”, nagrany wspólnie z Eltonem Johnem. Oprócz Eltona Johna, Lennon współpracował z innymi gigantami muzyki, w tym z Davidem Bowiem przy tworzeniu utworu „Fame”, który odniósł wielki sukces. Produkował również album „Pussy Cats” Harry’ego Nilssona.
Po pięcioletniej przerwie od muzyki, John Lennon powrócił w 1980 roku z albumem „Double Fantasy”, nagranym wspólnie z Yoko Ono. Album ten, wydany w roku jego tragicznej śmierci, zdobył nagrodę Grammy dla Albumu Roku, co stanowiło pośmiertne uznanie dla jego twórczości.
Dyskografia Solowa (Wybrane Albumy)
| Rok | Tytuł Albumu |
|---|---|
| 1969 | John Lennon/Plastic Ono Band |
| 1971 | Imagine |
| 1973 | Mind Games |
| 1974 | Walls and Bridges |
| 1975 | Rock 'n’ Roll |
| 1980 | Double Fantasy |
Nagrody i Osiągnięcia Johna Lennona
Twórczość i wpływ Johna Lennona zostały szeroko docenione przez krytyków i publiczność. Magazyn „Rolling Stone” sklasyfikował Lennona na 5. miejscu listy najlepszych wokalistów wszech czasów oraz na 38. miejscu wśród najwybitniejszych artystów w historii. Jego wkład w muzykę został uhonorowany dwukrotnym wprowadzeniem do Rock and Roll Hall of Fame: najpierw jako członek The Beatles w 1988 roku, a następnie jako artysta solowy w 1994 roku. Lennon należy również do Songwriters Hall of Fame od 1997 roku.
Pośmiertnie John Lennon otrzymał wiele prestiżowych nagród. W 1981 roku uhonorowany został nagrodą Brit Award za wybitny wkład w muzykę. Jego ostatni album, „Double Fantasy”, zdobył statuetkę Grammy w kategorii Album of the Year. W 2002 roku, w plebiscycie BBC na „100 Najwybitniejszych Brytyjczyków”, Lennon zajął wysokie, ósme miejsce, co świadczy o jego znaczącym wpływie na historię Wielkiej Brytanii i kulturę globalną.
Kluczowe Nagrody i Wyróżnienia
- Uznanie przez magazyn Rolling Stone (5. miejsce wśród najlepszych wokalistów, 38. wśród artystów)
- Dwukrotne wprowadzenie do Rock and Roll Hall of Fame (jako członek The Beatles i artysta solowy)
- Wprowadzenie do Songwriters Hall of Fame
- Nagroda Brit Award za wybitny wkład w muzykę (pośmiertnie)
- Nagroda Grammy dla Albumu Roku za „Double Fantasy” (pośmiertnie)
- Ósme miejsce w plebiscycie BBC na „100 Najwybitniejszych Brytyjczyków”
Aktywizm i Filantropia Johna Lennona
John Lennon, wraz ze swoją żoną Yoko Ono, był gorącym orędownikiem pokoju i aktywnie angażował się w ruch antywojenny. W 1969 roku zorganizowali dwutygodniowy protest „Bed-In for Peace” w Amsterdamie i Montrealu, propagując pokój światowy jako alternatywę dla wojny w Wietnamie. Ich utwory, takie jak „All You Need Is Love” czy „Give Peace a Chance”, stały się oficjalnymi hymnami ruchu antywojennego i szeroko pojętej kontrkultury lat 60. i 70. XX wieku.
Ze względu na swój głośny sprzeciw wobec wojny w Wietnamie, John Lennon stał się celem działań administracji prezydenta Richarda Nixona. Przez trzy lata trwała próba jego deportacji z USA, a jego działalność polityczna wiązała się z inwigilacją przez FBI. Pomimo tych trudności, Lennon nieustannie propagował przesłanie pokoju i miłości.
Inne Role i Projekty Johna Lennona
Oprócz swojej monumentalnej kariery muzycznej, John Lennon wykazywał talent w innych dziedzinach sztuki. Był autorem dwóch książek: „In His Own Write” (1964) oraz „A Spaniard in the Works” (1965). Publikacje te zawierały jego charakterystyczne, nonsensowne teksty oraz rysunki liniowe, ukazujące jego wszechstronność artystyczną. Lennon próbował również swoich sił jako aktor, występując w filmie „How I Won the War” (1967). Ponadto, brał udział w licznych produkcjach filmowych The Beatles oraz eksperymentalnych filmach tworzonych wspólnie z Yoko Ono.
Wybrane Dzieła Literackie
- In His Own Write (1964)
- A Spaniard in the Works (1965)
Kariera Aktorska
- How I Won the War (1967)
- Produkcje filmowe The Beatles
- Eksperymentalne filmy z Yoko Ono
Kontrowersje i Ciekawostki z Życia Johna Lennona
John Lennon od młodości znany był z buntowniczej natury i trudnego charakteru. Nauczyciele opisywali go jako osobę o „niewłaściwych ambicjach”, której energia była marnowana na bójki i przeszkadzanie w lekcjach. Jego działalność polityczna w Stanach Zjednoczonych doprowadziła do gromadzenia przez FBI tajnych akt na jego temat, które zostały częściowo odtajnione dopiero po latach, rzucając światło na intensywność działań służb wobec jego osoby. Jego żona, Yoko Ono, również była obiektem zainteresowania FBI.
Warto wiedzieć: Pierwszą gitarę, akustyczny model Gallotone Champion, kupiła Johnowi jego matka za 5 funtów i 10 szylingów. Pod warunkiem, że instrument będzie przechowywany w jej domu, aby nie drażnić ciotki Mimi, która była niechętna muzyce. Ciotka Mimi z kolei nie wierzyła w muzyczną karierę Johna, często powtarzając mu słynne zdanie: „Gitara jest bardzo dobra, John, ale nigdy nie zarobisz nią na życie”. Talent plastyczny Lennona ujawnił się już w szkole, kiedy tworzył własny magazyn „Daily Howl”, publikując w nim autorskie komiksy i rysunki. Styl muzyczny Lennona był pod silnym wpływem jego matki, która uczyła go gry na banjo i puszczała mu płyty takich artystów jak Elvis Presley i Fats Domino.
Warto wiedzieć: Tragiczna śmierć Johna Lennona nastąpiła 8 grudnia 1980 roku w Nowym Jorku, gdy został zamordowany przez Marka Davida Chapmana przed budynkiem Dakota, w którym mieszkał. Pomimo tego, że Chapman został skazany na dożywotnie pozbawienie wolności, motywy jego działania do dziś budzą kontrowersje.
John Lennon na zawsze pozostanie symbolem pokoju i kreatywności, a jego muzyka, pełna uniwersalnych przesłań, nadal niesie nadzieję i inspiruje do budowania lepszego świata.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
[Dlaczego zabil Lennona?]
Mark David Chapman zastrzelił Johna Lennona z powodów osobistych i psychicznych. Twierdził, że czuł się zignorowany przez Lennona i że jego książka „Buszy” była plagiatem.
[Kto zastrzelił Johna Lennona?]
Johna Lennona zastrzelił Mark David Chapman. Był on wieloletnim fanem Lennona, który wcześniej prosił go o autograf.
[Co się stało z Johnem Lennonem?]
John Lennon zginął w wyniku postrzelenia. Został zamordowany 8 grudnia 1980 roku przed swoim nowojorskim apartamentem.
[Gdzie został zastrzelony John Lennon?]
John Lennon został zastrzelony przed budynkiem Dakota w Nowym Jorku. Mieszkał tam ze swoją żoną Yoko Ono.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/John_Lennon
